Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi’nin düzenlediği konferansa katılan ünlü Japon deprem uzmanı Yoshinori Moriwaki, Türkiye’nin deprem gerçeğine ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. Uzman isim, Türkiye’deki yapı stokunun yarısının kaçak olduğuna dikkat çekerek özellikle Balıkesir’in Bandırma ilçesi ile Bursa için risk uyarısında bulundu.
Konferansta yaptığı konuşmada, Türkiye’nin deprem nedeniyle yaşanan can kayıplarında dünya sıralamasında üçüncü sırada yer aldığını vurgulayan Moriwaki, alınacak tedbirlerin önemine değindi. Türkiye’de 35 yıldır yaşayan ve birçok şehirde deprem bilinci üzerine çalışmalara katılan Moriwaki, “Deprem gerçeğini kabul etmek ve buna hazırlanmak zorundayız” dedi.
“Türkiye, Japonya’ya göre daha karmaşık bir fay yapısına sahip”
Japonya’da mimar ve inşaat mühendislerinin yalnızca teknik eğitim almadığını, aynı zamanda jeoloji, jeofizik ve sismoloji alanlarında da bilgi sahibi olmak zorunda olduklarını belirten Moriwaki, Türkiye’nin deprem gerçekliği açısından Japonya ile benzer özellikler taşıdığını ifade etti.
Moriwaki, “Japonya’da 4, Türkiye’de ise 6 büyük deprem levhası bulunuyor. Bu da Türkiye’deki yapının daha karmaşık olduğunu gösteriyor. Endonezya’dan başlayıp Türkiye’ye uzanan Kuzey Anadolu Fay Hattı, dünyanın en önemli ve en tehlikeli faylarından biri” şeklinde konuştu.
“Bandırma ve Bursa’da risk var”
Türkiye’nin deprem haritasına ilişkin önemli tespitlerde bulunan Moriwaki, Ege Bölgesi’nin çok sayıda fay hattı içerdiğini ve bu nedenle riskli bölgeler arasında yer aldığını söyledi. Özellikle Balıkesir ve Bursa’ya dikkat çeken Moriwaki, “Balıkesir’in Bandırma ilçesi ve Bursa, hareketli fay hatları nedeniyle risk taşıyor” diyerek uyarıda bulundu.
Bununla birlikte Moriwaki, Balıkesir genelinde büyük bir deprem beklemediğini ancak bölgenin fay yoğunluğu sebebiyle dikkatli olunması gerektiğini belirtti.
Hangi iller daha güvenli? Moriwaki sıraladı
Japon deprem uzmanı, Türkiye’de görece daha güvenli illerin de bulunduğunu ifade ederek şu sıralamayı yaptı:
- Kırklareli – Türkiye’nin deprem açısından en rahat ili
- Karadeniz Bölgesi – Samsun hariç nispeten güvenli
- Konya, Niğde, Karaman – Küçük ölçekli sarsıntılar olsa da büyük deprem beklenmiyor
“21 milyonu aşan yapının yüzde 50’si kaçak”
Moriwaki konuşmasının en dikkat çeken bölümlerinden birinde Türkiye’deki yapı stokuna değindi. Ülkedeki kaçak yapı oranının son derece yüksek olduğunu belirten uzman, “Türkiye’de toplam 21 milyonu aşan yapı bulunuyor. Bunların yüzde 50’si kaçak. Bu durum deprem riskinin neden bu kadar yüksek olduğunun açık göstergesi” dedi.
2001 yılında yürürlüğe giren Yapı Denetim Kanunu’nun önemine dikkat çeken Moriwaki, buna rağmen hâlâ denetim yapılmayan illerin bulunduğunu ve birinci derece deprem bölgesinde olmasına rağmen yıllarca sistemli denetimden geçmemiş yapılar olduğunun altını çizdi.
“Türkiye’nin mimarı olarak üzülerek söylüyorum; can kayıplarında dünya üçüncüsüz. Bu tabloyu değiştirmek zorundayız” diyen Moriwaki, deprem bilincinin eğitimden başlayarak hayatın her alanına yayılması gerektiğini belirtti.
